ابن الأثير ( مترجم : خليلى / حالت )
149
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي )
در اين سال ارمانوس پادشاه رم درگذشت ، و بعد از او مردى صيرفى پادشاه شد و او از خاندان پادشاهى نبود ، بلكه دختر قسطنطين ( كنستانتين ) او را برگزيده بود . در اين سال در مصر و شام زلزله رويداد و بيشتر آن در رمله بود ، و اهالى چند روز منازل خود را ترك كردند و يك سوم بناهاى آن در اثر آن زلزله خراب شد و گروه بسيارى از مردم زير آوار خرابهها هلاك شدند . و در اين سال در افريقيه گرسنگى و قحط و غلاى شديدى پديد آمد . در اين سال قرواش برجمى عيار را دستگير و عرق كرد و سبب اين بود كه قرواش ابن القلعى عامل عكبرا را دستگير كرد ، و از جهت دوستى كه بين عامل عكبرا و برجمى عيار بود برجمى نزد قرواش رفت و دربارهء آزادى او بنا به همان دوستى كه بين شان بود گفتگو كند ، قرواش او را هم دستگير كرد . مالى پيشنهاد كرد تقديم نمايد تا او را آزاد كند قرواش نپذيرفت و او را غرق كرد . اين برجمى كارش بالا گرفته و شرارتش افزون گرديده بود و تعدادى از مخازن را در جانب شرقى تحت فشار گذاشت ، همچنان خانهء المرتضى و خانهء ابن عدليه كه مجاور خانهء وزير بود ، عامه روز جمعه بر خطيب خود شوريدند و گفتند تا بنام برجمى خطبه خواند و يا اينكه نه براى سلطان و نه ديگرى خطبه خوانده نشود . مردم را در بغداد به هلاكت رساند . و داستانهاى بسيار دارد ، با اين همه او را فتوت و مروتى بود و متعرض زنى نميشد و كسى هم كه تسليم او ميگرديد در امان بود . در اين سال گردباد سياهى در نصيبين وزيد و بسيارى از درختان باغستانهاى آنجا را ريشه كن ساخت در يكى از باغستانها كاخى با گج و آجر و ساروج بنا شده بود و آن بنا را از بن بركند . در اين سال مرگ و مير از بيمارى خناق در بسيارى از بلاد عراق و شام و موصل و خوزستان و غيره آنچنان گسترش يافت كه در خانهها را بسبب مرگ تمام ساكنان مىبستند ! در ذى قعدهء اين سال ستاره بزرگى متلاشى گرديد كه مردم از منظرهء آن دچار هراس شدند و همچنين در بليلتسين ، شهابى بزرگتر از آن كه گوئى برقش چسبيده به زمين